Het schijnt dat maar liefst 99% van het erfelijk materiaal van de mens overeenkomt met dat van de aap. De aap, en of dat nu een Bokito van 2 meter is of een aandoenlijke gierende chimpansee, is dus niet eens een verre neef maar onze dichtbijstaande broer. Ooit in de evolutie is aap 1 linksaf geslagen en deze heeft zich doorontwikkeld tot de beschaafde mens die wij nu zijn. Aap nummer 2 ging een andere weg in, bleef bananen eten, aan lianen slingeren en ondertussen vlooit hij nog steeds zijn buurman. Het kan verkeren, al vraag je af wie de gelukkigste is!

Zoals de aap en de mens aan elkaar verwant zijn, zo is ook voetbal verwant aan rugby. Beide sporten stammen ook van dezelfde voorouder af. En waar rugby zoveel mogelijk bij het ruwe oorspronkelijke spel is gebleven is voetbal meer gecultiveerder geworden. Wat netter, wat minder ruw, wat meer omlijnde regels. Toen het Nederlands elftal in 1905 zijn eerste interland speelde was voetbal zelf een elitaire sport. Voetbal was het golf in het begin van de 20e eeuw. In Oranje speelden toen keurige heren als  Karel Gleenewinkel Kamperdijk, Reinier Beeuwkes en Bok de Korver. Ben Stom speelde overigens ook mee. Hij scoorde de eerste eigen goal voor Nederland. Zijn uitspraak na zijn onfortuinlijke treffer was een keurige: "Ik ben stom!" De eerste woordgrap in het moderne voetbal!

Voetbal en rugby vergelijken met de mens en de aap gaat nog steeds op. Ga maar na; de mens heeft zich in miljoenen jaren van evolutie ontwikkeld tot een onbeschaafde vlerk. Geschillen zijn in de loop der eeuwen uitgevochten met bloederige oorlogen. De kranten staan vol over misdaad, afpersing, moord. Aan de ene kant van de wereld maken we ons druk over de economische crisis, terwijl enkele uren reizen verder onze soortgenoten geen droog brood te eten hebben. Apen daarentegen zijn sociale dieren, misschien wat ongemanierd, maar toch vraag je je af: bij wie is de evolutie nu echt geslaagd ?

Het WK-rugby dat in Nieuw Zeeland gespeeld wordt laat ons zien dat we te maken hebben met een ruwe sport. Het Nieuw Zeelandse team imponeert de tegenstander met de Haka (een inheemse dans van de Nieuw Zeelandse Maori). In de wedstrijd beuken woeste brede mannen met lange baarden op elkaar in om een eivormige bal te bemachtigen. Het spel lijkt chaotisch, maar goed gespeeld rugby vereist (volgens kenners) een sterke discipline en een uitgekiende tactiek. De scrums en de tackles nodigen schijnbaar uit voor opstootjes tussen heetgebakerde baardenmannen die als haantjes tegenover elkaar gaan staan of fulminerende breedgeschouderden die de scheidsrechter uitkafferen. We zien echter het volmaakte respect voor de tegenstander en de scheidsrechter. Sterker nog; elke beslissing van de scheidsrechter wordt als vanzelfsprekend geaccepteerd. Spelers en publiek hebben een heilig ontzag voor de spelleider!

Voetbal heeft zich geëvolueerd van rugby als de mens ten opzichte van de aap. De scheidsrechter is bij elke wedstrijd het onderwerp van discussie. De leidsman heeft dikwijls te maken met vuilbekkende spelers en opgewonden trainers. Daarnaast moet de arbiter stokdoof zijn voor het publiek dat discutabele liedjes zingt over het schijnbare eerloze beroep van zijn moeder. 

Verliezende trainers doen er na afloop een schepje bovenop. Elke week weer kunnen we tenenkrommende uitspraken horen. Frank de Boer verklaarde vorige week, nadat zijn team kansloos verloor van Real Madrid: "als je de bal niet raakt, dan moet je Ronaldo maar raken!" Frank de Boer, veelvoudig international, trainer van de landskampioen, zei zonder blikken of blozen, dat wanneer zijn discipelen de wedstrijd dreigen te verliezen, de tegenstander dan maar een rotschop moeten geven. Het zal wel in de hectiek en spanning gezegd zijn, het tekent wel de onfatsoenlijkheid die zo vaak het decor is van onze favoriete sport.

Frank de Boer is normaliter een sieraad voor de voetbalsport. Het is dus maar te hopen dat de voetbaljeugd zijn voorbeeld niet na-aapt. Dan is het maar goed dat bij onze vereniging de Smeeing Fair Play Cup in het leven is geroepen. Tot nu toe drie nominaties en wie weet welke aanbevelingen er nog meer volgen na dit prachtige voetbalweekend. Elkaar na-apen in goed gedrag zou voor onze favoriete sport een goede aanbeveling zijn.

PB